12 lutego — Siedmiu Założycieli Zakonu Serwitów NMP

„Panie Jezu Chryste, który dla odnawiania pamięci o boleściach Najświętszej Matki Twojej przez siedmiu świętych Ojców obdarzyłeś swój Kościół nowym zakonem Jej sług, daj nam tak łączyć się z ich świętymi łzami, abyśmy wraz z nimi doznawali także radości” — z kolekty na dzień 12 lutego, gdy obchodzimy wspomnienie siedmiu założycieli zakonu Serwitów Najświętszej Maryi Panny.

W XIII wieku we Florencji istniało Stowarzyszenie Większe Naszej Pani. Do tego stowarzyszenia należało pochodzących ze znamienitych rodzin siedmiu kupców: Aleksy, Bartłomiej, Benedykt, Bonajunkta, Bonfiliusz, Sosteniusz i Uguccio. Ich przynależność do stowarzyszenia nie była tylko formalna, każde święto Matki Bożej spędzali na wspólnej modlitwie ku czci Najświętszej Maryi Panny. W jedno z największych świąt, 15 sierpnia 1233 roku, objawiła im się Matka Boża w żałobie i pełna boleści. Zachęcała ich, by wyrzekli się świata i poświęcili się wyłącznie Jej służbie. Odpowiadając na prośbę Najświętszej Maryi Panny porzucili dotychczasowe zajęcia, rozdali swoje majątki ubogim, przywdziali szaty pokutne i zamieszkali w jednej z podflorenckich wsi. Za swoją regułę przyjęli szczególną cześć Maryi (rozważanie boleści Matki Bożej i naśladowanie Jej cnót), zupełne ubóstwo, surową pokutę i nieustanną modlitwę, głównie poprzez rozważanie Męki Pańskiej. Ten sposób życia miał być również zadośćuczynieniem za grzechy rodaków (wówczas we Florencji trwały bratobójcze walki).

Podczas ostrej zimy 1234 roku pięknie zazieleniła się winnica przez nich założona i pokryła się obficie dojrzałymi winogronami. Cud był widoczny, ale pustelnicy nie umieli wytłumaczyć jego znaczenia, donieśli więc o tym biskupowi we Florencji. Gdy udawali się na spotkanie z biskupem florenckim, niemowlęta po drodze miały wołać na ich widok: Ecco i servi della Madonne (Oto słudzy Maryi!), jakby zapowiadając powstanie zakonu. Poprzedniej nocy biskup miał osobliwy sen. Zdawało mu się, że widzi winnicę, z której wyrasta siedem przepysznych szczepów, a z każdego szczepu po siedem gałązek; prócz tego zdawało mu się, jakoby słyszał Najświętszą Pannę mówiącą, że ten winny szczep bardzo się rozszerzy.

W maju 1234 roku przenieśli się w odludne miejsce w Montesennario (Monte Sennario), gdzie zamieszkali przy skromnej kapliczce. W kapliczce tej kapłan, który przyłączył się do nich, odprawiał Msze święte. Grono pustelników powiększyło się wkrótce o kilku nowych braci, którzy za zgodą biskupa, w okolicach Florencji żebrali o jałmużnę dla całego grona. Biskup udostępnił braciom dom w Caffagio, na obrzeżach miasta, w którym mogli się zatrzymywać na nocleg. Dom ten stanowił podwaliny dla przyszłego klasztoru.
Początkowo nie chcieli stworzyć nowego zakonu, dopiero przybywający w odwiedziny w 1239 r. legat papieski Gotfryd z Chatillon polecił im przyjęcie reguły zakonnej. W Wielki Piątek wieczorem ponownie objawiła im się Matka Boża, otoczona aniołami i ubrana w żałobną suknię. Jedni aniołowie mieli z sobą narzędzia Męki Pańskiej, inni regułę świętego Augustyna, czarne odzienie i palmę. Maryja podała braciom czarne odzienie, mówiąc: „Wybrałam was na Me sługi, abyście pod Moim Imieniem uprawiali winnicę Syna Mojego. To czarne, żałobne odzienie ma wam przypominać boleści, które wycierpiałam wówczas pod krzyżem. Reguła Augustyna niech będzie dla was zasadą życia, a palma ta jest zadatkiem wiecznej chwały waszej w Niebie, gdy na ziemi w służbie Mej, wytrwacie”.
W Piątek Wielkanocny złożyli śluby na ręce biskupa Florencji, Ardingo. Z jego rąk otrzymali czarną szatę zakonną, przepasaną rzemieniem oraz czarny szkaplerz, kapelusz i pelerynę. Nazwa sług Maryi pozostała na zawsze zakonowi. Nazywają się także z łacińska Serwitami, od wyrazu servus (sługa).

Filip Benicjusz (generał Serwitów w latach 1267–1285) założył najpierw zakon dla świeckich obojga płci. Pierwszą przełożoną żeńskiego zakonu świeckiego była Juliana Falconieri, która z czasem powołała do życia regularną żeńską gałąź zakonu.

Zakon serwitów, czyli Sług NMP (Ordo Servorum Mariae, OSM) został ostatecznie zatwierdzony w 1304 roku przez papieża Benedykta IX, bullą Dum levamus.
Papież Klemens XI najpierw beatyfikował głównego założyciela Aleksego 1 grudnia 1717 roku, a jego współtowarzyszy — 3 czerwca 1725 roku. Kanonizacja miała miejsce 15 stycznia 1888 roku. Papież Leon XIII wyniósł ich do świętości razem, jako Siedmiu Świętych Założycieli Zakonu Serwitów (nazywani są również Braćmi z Montesennario). Ich relikwie znajdują się w kościele pw. Zwiastowania NMP we Florencji i na Monte Sennario.

Pamiątkę siedmiu założycieli obchodzono najpierw 11 lutego, a potem, z racji wspomnienia Matki Bożej z Lourdes, przesunięto na dzień następny, 12 lutego.

Liczne są zasługi Serwitów w szerzeniu pobożności i czci do Siedmiu Boleści NMP. Założyli bractwo szkaplerzne (najliczniejsze polskie bractwo było skupione przy klasztorze franciszkanów w Krakowie). Wprowadzili Koronkę do Siedmiu Boleści Matki Bożej. Od chwili powstania zakonu w każdą trzecią niedzielę września obchodzono uroczyście święto Siedmiu Boleści Matki Bożej, ze specjalnym oficjum.

Papież Marcin V zaliczył Serwitów do zakonów żebrzących, a papież Urban VIII postanowił, że spowiednicy domu papieskiego (familia pontificia) mają być zakonnikami Sług Maryi.

Opracowano na podstawie: Żywoty Świętych Pańskich na wszystkie dni roku, Katowice/Mikołów 1937

Koronka do Siedmiu Boleści Matki Bożej
Litania do Matki Bożej Bolesnej

Nabożeństwo pierwszych sobót

czytaj dalej

Uroczystości i święta

czytaj dalej

Copyright 2012–2017 Serwis Rycerstwa Niepokalanej Tradycyjnej Obserwancji